KÜLTÜR VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER: TÜRK KÜLTÜRÜNÜN GÖRÜNÜMÜ

Bu bildiri uluslararası ilişkiler çerçevesinde Türk kültürünün konumunu irdelemeyi hedeflemektedir.Son zamanlarda ve özellikle 11 Eylül 2001’den sonra, kültürün uluslararası ilişkilerde gittikçe artan önemi dikkat çekmektedir. Ayrıca uluslararası ilişkiler literatüründe bu konuyu ele alan kitapların sayısı da artmaya başlamıştır.

Edward Said’in Oryantalizm, Samuel Huntington’ın Medeniyetler Çatışması ve Francis Fukuyama’nın Tarihin Sonu adlı eserleriyle birlikte 11 Eylül’den sonra Batı dünyasının İslam’a ve Arap Müslüman dünyasına bakışının getirdiği yeni yaklaşımların da etkisiyle kültür konusu stratejik bir anlam kazanmıştır. Bu çerçevede, Kültür ve Uluslararası İlişkiler adı altında, 2002-2003 ders yılının ikinci yarıyılında Siyasal Bilgiler Fakültesinde verdiğim, yüksek lisans seçmeli dersiyle ilgili olarak yaptığım çalışmayı ve öğrencilerle tartışmaların sonuçlarını bu bildiride sunmak istiyorum.

‘Kültür’ün uluslararası ilişkilerde önemli ve stratejik bir faktör olarak ortaya çıkışından sonra Türk kültürünün görüntüsü nedir?’Böyle bir soruya bu sempozyum çerçevesinde cevap aramak gerektiğini düşünüyorum.’

Batı’nın dünyaya bakışında Türk kültürü veya kültürlerinin yeri nedir? Bu kültürün oluşumu onu Doğu kültürünün bir parçası haline getirmiş midir? Yoksa Kemalist devrimlerin gerçekleştirdikleriyle Türk kültürünün yeri konusundaki tereddütlerin siyasal nedenlere mi dayandığını söylemek gerekir?

Avrupa’da ve dünyanın diğer bölgelerinde yaşayan Türklerin kültürel kimlikleri ile bu kimliğin oluşmasına yaptıkları katkılar da önemli bir husustur. Bu da Türk kültürünün görüntüsünü etkilemektedir. Ayrıca, Türk kültürü Avrupa Birliğine adaylığımızla ilgili olarak da sık sık zikredilmeye başlanmıştır. Türk kültürünün görüntüsü bu açıdan da önem arz etmektedir. Türklerin özellikle Balkanlar’daki beş yüzyıla varan yönetimlerinde, Avrupa’nın güney doğusunda ortaya çıkan kültürel bir sentezin görüntüsü nedir?

Bütün bu sualleri cevaplandırmaya çalışarak, Türk kültürünün uluslararası ilişkilerdeki görüntüsünü irdelemek istiyorum.